در درس قبلی، یاد گرفتید که بلاکچین چیست و به‌طور تخصصی به توضیح آن پرداختیم. امیدواریم که مفاهیم آن را درک کرده باشید. حالا که می‌دانید بلاکچین چیست، این سؤال مطرح می‌شود که چه چیزی بلاکچین را خاص کرده است؟ با آکادمی کالج پیپس، بزرگترین مرجع تخصصی آموزش بازارهای مالی، همراه باشید.

[ez-toc]

پرسیدن اینکه «چه چیزی بلاکچین را خاص کرده است؟» مثل این است که بپرسیم چه چیزی اینترنت را خاص کرده؟

چه چیزی بلاکچین را خاص کرده است؟

قبل از بلاکچین، اگر می‌خواستید داده‌ای بسیار مهم را روی یک کامپیوتر ذخیره کنید، نیاز داشتید که یک شخص یا نهاد، مالک و کنترل‌کنندۀ آن داده باشد. این به معنای نیاز به یک مرجع مرکزی بود. برای مثال، موجودی حساب بانکی شما. بانک مالک این داده‌هاست و کنترل می‌کند که چگونه داده‌ها به‌روزرسانی شوند. بانک شما اطمینان حاصل می‌کند که در هر تراکنش، وقتی توسط مشتری‌ای پول جابه‌جا می‌شود، مجاز است. بانک شما هرگز اجازه نمی‌دهد شما مستقیماً پایگاه داده آنها را تغییر دهید، حتی اگر به‌طور مؤدبانه درخواست کنید. بانک باید نیروهای امنیت فناوری اطلاعات را استخدام کند تا داده‌های خود را از هکرها و افراد غیرمجاز محافظت کند.

حتی قبل از کامپیوترها، این مشکل وجود داشت. برای نگهداری حساب یا هر نوع رکورد تراکنشی، همیشه نیاز بود که یک شخص یا نهاد به‌عنوان «مرجع مرکزی» تعیین شود. این مرجع مرکزی کسی بود که دفترکل یا رکورد تراکنش‌ها را نگهداری می‌کرد.

در گذشته، دفترکل اساساً یک تکه کاغذ یا یک دفترچه دست‌ساز چرمی بود که به‌صورت دستی به‌روزرسانی می‌شد و در جای امنی مثل کشوی میز کار نگهداری می‌شد. اما با دسترسی به کامپیوترها، دفترکل به یک پایگاه داده که روی یک هارد دیسک کامپیوتری که در مکانی خاص قرار داشت و به خوبی از آن محافظت می‌شد، منتقل شد.

بعدها، کارشناسان فناوری اطلاعات متوجه شدند که احتمالاً ایدۀ خوبی نیست که پایگاه داده را فقط روی یک کامپیوتر ذخیره کنند، زیرا اگر هارد دیسک خراب می‌شد یا کامپیوتر بیش از حد گرم می‌شد و آتش می‌گرفت، داده‌ها برای همیشه از بین می‌رفتند. بنابراین، پایگاه داده روی چندین کامپیوتر کپی شد تا داده‌ها ایمن بمانند.

اما حتی با داشتن چندین نسخه از پایگاه داده، این نسخه‌ها هنوز به پایگاه داده اصلی یا «رسمی» وابسته بودند که همچنان توسط یک مرجع مرکزی، کنترل می‌شد. به این معنا بود که اگر به‌نوعی می‌توانستید به پایگاه داده اصلی یا «رسمی» نفوذ کنید، می‌توانستید دفترکل را دستکاری کرده و کارهایی مثل اضافه کردن چند صفر اضافی به موجودی حساب بانکی خود انجام دهید. این نقطه ضعف بزرگ استفاده از یک مرجع مرکزی است!

اگر راهی وجود داشت که بدون نیاز به یک بانک یا مرجع مرکزی دیگر، دفترکل را نگهداری کنیم، چه می‌شد؟

قبل از اینکه ساتوشی ناکاموتو مفهوم بلاکچین را ابداع کند، هیچ کس نتوانسته بود راه حلی برای نگهداری یک دفترکل غیرمتمرکز پیدا کند. اما خالق بیتکوین راه‌حل آن را پیدا کرد! به جای نیاز به یک «مالک» برای پایگاه داده، روش او این بود که پایگاه داده را در سراسر یک شبکۀ کامپیوتری ذخیره کند. یک شبکۀ کامپیوتری، یک مجموعه از کامپیوترها است که در نقاط مختلف جهان به‌صورت فیزیکی قرار دارند و از طریق اینترنت با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند.

هر کامپیوتر در شبکه، نسخۀ «رسمی» خود از پایگاه داده را ذخیره می‌کند. این بدان معناست که هیچ نسخۀ «اصلی» وجود ندارد؛ چون هر نسخه از پایگاه داده نسخۀ اصلی است! اینجاست که اصطلاح «دفترکل توزیع‌شده» به میدان می‌آید.

کامپیوترها به‌صورت فیزیکی در مکان‌های مختلف جهان قرار دارند و هر کامپیوتر نسخه‌ای از «دفترکل» (پایگاه داده) را نگهداری می‌کند. کامپیوترها تراکنش‌ها را بررسی و تأیید می‌کنند تا مطمئن شوند همه مشروع هستند، قبل از اینکه تغییراتی در پایگاه داده ایجاد کنند.

هر زمان که به‌روزرسانی‌هایی انجام شود، پایگاه داده در سراسر شبکه به اشتراک گذاشته می‌شود تا مطمئن شوند هر کامپیوتر نسخۀ یکسانی را نگهداری می‌کند. بخش «توزیع‌شده» از اینجا می‌آید که کامپیوترها به‌صورت جغرافیایی در مکان‌های مختلف پراکنده هستند و با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند.